De Icarus in Dieter Penninckx (FNG): “Ik was op en ik zag het niet meer”

Dieter Penninckx
Foto via FNG

Topman Dieter Penninckx van FNG doorbreekt de stilte: hij blijft rotsvast geloven in het omnichannel lifestylemodel dat hij voor zijn groep voor ogen had, maar het bedrijf was niet klaar voor de coronacrisis, zegt hij aan de RetailDetail-redactie.

 

Verschroeiend tempo

Het verhaal van FNG, en ex-CEO Dieter Penninckx, leest als dat van Icarus: de drie studiegenoten Dieter Penninckx, Anja Maes en Manu Bracke waren vast van plan om de ster van de Europese moderetail te worden. Aan een verschroeiend tempo zocht het trio de groei op, een tempo dat nu ook de gewezen topman zelf lijkt te hebben opgebrand.

 

Op hun hoogtepunt zijn de aandelen van FNG nog aan 32 euro per stuk verhandeld, voor de schorsing van het aandeel in mei was het echter nog amper 3,5 euro waard. De gerechtelijke reorganisatie is aangevraagd, maar ondertussen rijzen ook steeds meer vragen en speculaties over boekhoudkundige constructies. We bellen Dieter Penninckx, die de stilte waarin hij zich sinds zijn aftreden begin april hult nu wil doorbreken. Aan de andere kant van de lijn klinkt echter een vermoeide, opgebrande man. Het interview moet zelfs voortijdig worden stopgezet omwille van gezondheidsredenen.

 

“Sommige keuzes hadden anders gekund”

Toch wil hij van zich laten horen, "vooral ook voor de mensen die nu moedig aan het vechten zijn voor een doorstart", aldus Penninckx. De medeoprichter voelt zich nog steeds verantwoordelijk voor zijn creatie: "Ik wil mijn verantwoordelijkheid als mens niet uit de weg gaan. Vroeger zei ik: geen keuzes maken is geen optie. Wij hebben er wel gemaakt. Daar zijn ook keuzes bij die achteraf gezien anders of beter hadden gekund. Dat is natuurlijk zo."

 

Waar hij spijt van heeft? De CEO heeft te laat ingegrepen toen zijn gezondheid het liet afweten: "Ik heb waarschijnlijk veel te lang en veel te hard in het rood gereden." Voor zijn bedrijf klopt die analogie volgens de amateur-wielrenner echter niet: "Die twee staan los van elkaar. Alleen waren we achteraf bekeken – en dat is altijd makkelijk – wellicht met een te klein team om alle projecten en alle to-do’s op ons te nemen." Vanaf de eerste dag van de crisis zijn weliswaar "mensen rechtgestaan die dag en nacht werken om het schip erdoor te loodsen", maar managers met een meer 'corporate' profiel, zoals de huidige CEO en CFO, hadden er ook eerder moeten komen, geeft Penninckx toe. "In de race waarin ik liep zag ik dat niet. Ik was gewoon op."

 

Voor 2020 liep alles volgens plan

Er was nochtans een sterk uitgebouwde raad van bestuur en auditcomité met heel wat grote namen uit de retailwereld. Of zij dan niet hadden kunnen – en moeten – ingrijpen? De ondernemer wil niet meestappen in een spel van welles-nietes, maar zegt gehandeld te hebben "in het belang van de vennootschap" en "steeds met professioneel advies".

 

Toch is de coronacrisis voor Penninckx de grote schuldige van de huidige problemen. "We waren als bedrijf niet klaar voor deze coronacrisis. De crisis was een tabula rasa-moment: tot de laatste maanden van vorig jaar hebben we nog besprekingen gehad over financiering en het verlengen van projecten. Onze ambitie om een grote Europese speler te worden werd toen geenszins in vraag gesteld."

 

Dat de groeistappen in die ambitie wel erg snel zijn gezet, geeft de ondernemer grif toe. Het is de aard van het beestje, maar "er is natuurlijk ook druk langs alle kanten op een organisatie als de onze". Desalniettemin staat Penninckx vandaag nog altijd achter "de dromen die we hadden". Verleden tijd, want "na de coronacrisis zullen die aangepast moeten worden", een vraagstuk dat nu volgens hem voor elke retailer geldt. Hoe het dan verder moet? "Een bedrijf is voor mij in de eerste plaats de mensen met hun kennis en knowhow. Het belangrijkste actief. En die staan er nog steeds strijdvaardig in."”

 

"Er zijn weinig spelers met dezelfde troeven"

Hoe hij de de toekomst ziet van zijn vroegere bedrijf? "FNG heeft belangrijke troeven die in deze snel veranderende wereld het verschil kunnen maken. Bekijk het vanuit de klant: er zijn enkele miljoenen trouwe klanten in Nederland (Miss Etam) en België (Brantano), die qua profiel sterk overeenkomen met dat van Ellos, namelijk de vrouw, de mama, die vaak meer dan de helft van het gezinsbudget beheert. De meest rendabele klant in de Nordics is diegene die uit verschillende productcategorieën koopt. Ellos heeft in een paar jaar de shift gemaakt naar volledig onlinespeler, en het aanbod van fashion verbreed met home en interieurproducten, wat vandaag zeer succesvol is. De crisis heeft aankoopgedrag versneld veranderd."

 

"Brantano boekt ook na de heropening van de winkels een online omzet die een veelvoud is van voordien. De win voor de Nordics is een aanzienlijke margeverbetering via het aankoopplatform. De eerste prognoses waren beloftevol. Ik blijf er rotsvast van overtuigd dat dit 'asset', ondersteund door de klantenbasis in België en Nederland en in combinatie met de sourcing en aankoopexpertise, het verschil zal maken. Zo kunnen we in de Benelux de transformatie maken naar een fashion-, lifestyle- en home-speler. Er zijn weinig spelers met dezelfde troeven."

 

De vakbonden geven ondertussen in een scherpe brief aan het vertrouwen in de oprichters kwijt te zijn. Vandaag zijn de drie evenwel nog de controlerende aandeelhouders. Gaat dat veranderen nu? "Voor Anja en mij is FNG ons geesteskind. Thuis spreken we nog steeds over Fred & Ginger, eerder dan FNG. Zeventien jaar van ons leven hebben we dag en vaak ook nacht geïnvesteerd en geknokt om dit bedrijf uit te bouwen. Het overleven van de groep primeert." Penninckx zegt ook nog contact te hebben van de families die hem tot nu toe steunden: "Ik heb recent met verschillende families gesproken. De gesprekken waren inhoudelijk positief en constructief. Ze zijn gegeven de omstandigheden uiteraard kritisch, maar ze denken mee en kijken vooruit."

 

In de nabije toekomst is nu vooral het transformatieplan belangrijk, besluit de ondernemer, die het er verder bij moet laten. Hij is alvast blij dat de obligatiehouders gisteren akkoord gingen met uitstel. Eén speculatie wil de ex-topman nog wel de wereld uit helpen: het onderzoek dat de FSMA had ingesteld was volgens hem een regulier onderzoek, het is niet de beurswaakhond maar FNG die gevraagd heeft om het aandeel te schrappen om de tijd te krijgen om antwoorden te geven. Niet omgekeerd, klinkt het. Op de antwoorden op die vragen blijft het weliswaar wachten...